SERWIS O ŻYCIU W PRZESTRZENI MIEJSKIEJ I ARCHITEKTURZE

REDAKCJA

REKLAMA

Bemowo to nie tylko blokowisko – wywiad

Strona główna Promobaner Bemowo to nie tylko blokowisko – wywiad

Rozmowa z Pauliną i Joanną – założycielkami i prowadzącymi Cyfrowe Archiwum Bemowa

Od kiedy działa Cyfrowe Archiwum Bemowa? Jak to się zaczęło?

Joanna: Pewnego razu w trakcie przeglądania któregoś z wielu cyfrowych archiwów przedwojennej Warszawy pomyślałam, że przecież Bemowo nie ma jeszcze solidnego opracowania historycznego; trzeba stworzyć miejsce, które w przystępny i jasny sposób objaśni warszawiakom dzieje tego rejonu.
A kto lepiej zna i dokumentuje życie dzielnicy niż sami jej z krwi i kości mieszkańcy? I tak od stycznia 2013 r., od kiedy ruszyła nasza strona internetowa, od użytkowników Cyfrowego Archiwum Bemowa dostaliśmy ok. 1000 zdjęć.
Paulina: Nie ma co owijać w bawełnę, Bemowo to nie jest dzielnica, która kojarzyłaby się z ciekawymi miejscami czy wciągającą historią. Jest raczej odwrotnie, brakuje nam lokalnej tożsamości, poczucia przynależności, jakichś symboli, które by nas identyfikowały. I to właśnie trochę mnie „swędziało” – że mieszkam tu już prawie 30 lat, a niewiele wiem o tym miejscu. Czemu inne osiedla i dzielnice, nawet te stosunkowo młode jak Ursynów, dorobiły się już jakichś swoich legend, wspomnień scalających mieszkańców, a Bemowo nie? Gdy zaczynałyśmy, nie miałam pojęcia, dokąd nas to zaprowadzi. Nie wiedziałam, czy pomysł w ogóle chwyci i ludzie będą chcieli bawić się w zbieranie starych zdjęć. Nie przypuszczałam też, że sama tak wkręcę się w historię dzielnicy.

Jaka jest Wasza misja?

Paulina: Prawdę mówiąc, nigdy się nad tym nie zastanawiałam. Zaczęło się od takiej dość egoistycznej potrzeby oswojenia sobie miejsca, w którym mieszkam. Okazało się, że inni mieszkańcy też chcą szukać lokalnej tożsamości. No i że lokalna historia może być naprawdę ciekawa i wciągająca! Mamy rolnicze Górce i Chrzanów, przemysłowe dziedzictwo Jelonek, wojskowe i lotnicze Bemowo, mamy przedwojenne miasto-ogród Boernerowo i pozostałości radiostacji telegraficznej, która nadawała wiadomości przez Atlantyk – nie wiemy o tym, a moglibyśmy być z tego dumni! Więc może to jest nasza misja? Pokazać, że Bemowo to nie tylko blokowisko, i budować wspólnie naszą lokalną tożsamość?
Joanna: Poza tym, już nie na poziomie ideowym, a praktycznym, celem naszym jest zgromadzenie
i usystematyzowanie archiwalnych materiałów: zdjęć, wspomnień, faktów o terenach dzisiejszego Bemowa. Ta praca trwa i są już jej pokaźne efekty. Mamy solidną kolekcję zdjęć powstawania i życia osiedli od lat 60. do współczesności. Udało nam się też uzyskać rzadkie zdjęcia lotniska czy unikalne wspomnienie i zdjęcia terenów Wojskowej Akademii Technicznej sprzed jej powstania i w trakcie budowy. Tropimy też bemowskie wątki w kulturze, czego przykładem jest blogowa seria „Bemowo w filmie”.

Skąd bierzecie zdjęcia, które publikujecie na stronie internetowej i waszym fanpage’u na Facebooku?

Paulina: Na początku to były nasze własne zdjęcia z domowych albumów, potem zaczęłyśmy przeszukiwać archiwalne artykuły prasowe, uruchomiłyśmy stronę internetową, a do tworzenia archiwum zaczęły włączać się kolejne osoby, podsyłające własne fotki. Dużą wagę przywiązujemy do poszanowania praw autorskich, więc nie znajdziesz u nas anonimowych zdjęć wyszperanych w Internecie – przy wszystkich fotografiach, które pokazujemy, podajemy źródło i autora.
Joanna: Etap przeszukiwania i publikowania zdjęć z naszych albumów wyczerpał się po kilku dniach działania archiwum 🙂 Teraz w większości pokazujemy materiały nadsyłane przez mieszkańców: świadków lokalnej historii, pierwszych organizatorów życia osiedlowego czy ludzi z sentymentem do swoich podwórek, którzy dzieciństwo między blokami spędzili w latach 80. i 90. Czerpiemy też (legalnie) ze zbiorów takich instytucji jak Narodowe Archiwum Cyfrowe, Filmoteka Narodowa
i nielicznych opracowań o Bemowie.

Powiedzcie, proszę, jak w waszą działalność mogą zaangażować się Czytelnicy?

Paulina: Tak naprawdę to wszyscy współtworzymy Cyfrowe Archiwum Bemowa. Każdy może podesłać zdjęcie z domowego albumu lub wspomnienie i w ten sposób wzbogacić nasze zbiory. Bardzo do tego zachęcamy, w końcu archiwum samo się nie zrobi  No i oczywiście komentarze –chodzi nie tylko o pomoc w ustaleniu daty lub miejsca wykonania zdjęcia, ale przede wszystkim o dzielenie się swoimi wspomnieniami!
Joanna: Szukamy też okazji do udostępnienia wszystkim warszawiakom, również tym niekorzystającym z sieci, najlepszych smaczków naszych zbiorów – w formie pierwszej szeroko zakrojonej wystawy plenerowej. O szczegółach chętnie porozmawiamy z osobami lub organizacjami, które zechcą przystąpić do współpracy.

Jak, według Was, zmieniło się Bemowo na przestrzeni ostatnich lat?

Paulina: Zmieniło się bardzo. Gdy się tu przeprowadziłam w 1985 r., całe osiedle to był praktycznie plac budowy. Popołudnia spędzone na trzepaku, łażenie po piaszczystych górach i dołach, zaglądanie do starych hangarów, spacery po tajemniczych zakamarkach lasku, gdzie do niedawna wstępu broniła tablica „teren wojskowy” – to były nasze atrakcje. Co odważniejsi wskakiwali do łyżek koparki… Teraz dzieciaki bawią się na wypasionych placach zabaw. Wiecie, że na nowszych osiedlach nie stawia się już trzepaków? Z pozytywnych rzeczy – wreszcie jest zielono! I na szczęście nie wszystko się zmienia – póki co nadal stoi Osiedle Przyjaźń, ryby pluskają się w Gliniankach Sznajdra, a pomiędzy blokami Bemowa można jeszcze wypatrzeć pozostałości dawnego, dużo większego niż obecnie, lotniska. I takich śladów historii też szukamy, bo one składają się na charakter tego miejsca.

Jakie są Wasze ulubione miejsca na Bemowie i w Warszawie?

Paulina: W Warszawie – skarpa! Malownicza, miejscami dzika, jedyna w swoim rodzaju. I chyba niedoceniana, ale może to i lepiej dla samej skarpy 🙂 Na Bemowie – Boernerowo. Przedwojenne osiedle, właściwie miasto-ogród, zatopione w zieleni. Nie każdy wie, że budowane było według bardzo nowoczesnej koncepcji domów modułowych! Poza ciekawostkami architektonicznymi kryje też wiele tajemnic z czasów II WŚ. A dziś jest przede wszystkim cichą, spokojną, jakby zupełnie niemiejską enklawą – przyjemnie tu połazić lub pojeździć na rowerze, chociaż ja akurat polecam wycieczkę na Boernerowo tramwajem 20 – niezapomniane widoki na jednotorowym odcinku gwarantowane.
Joanna: najpiękniejszy w Warszawie jest Muranów po wolskiej, bardziej odrapanej stronie.
W gorętsze noce tam jest taki słodki zapach lip, ciepłe chodniki i mnóstwo zakamarków do przesiadywania. Z tych samych mniej więcej powodów najbardziej lubię bemowską „Jedynkę” w żółtym świetle latarni i z bujną roślinnością. To obszar pomiędzy ulicami Wrocławską a Radiową. Kiedy tamtędy chodzę, szukam pozostałości lat 80.

Rozmawiała Dorota Tomczak

O rozmówcach

Cyfrowe Archiwum Bemowa
Inicjatywa mieszkańców Bemowa mająca na celu gromadzenie i udostępnianie archiwalnych fotografii, ale także dokumentów, wspomnień i innych zbiorów związanych z historią dzielnicy. CAB działa na zasadzie crowdsourcingu, umożliwiając każdemu współtworzenie archiwum poprzez podsyłanie i komentowanie materiałów. Zbiory prezentowane są na stronie cab.waw.pl.

Paulina Fabrowska

Na Bemowie od 1985 r. Pierwsze szlify w jeździe na rowerze zdobywała w hangarze nr 1 i na pobliskich drogach kołowania. Kolekcjonerka naklejek z wafelków kuku-ruku kupowanych w Pewexie przy Sołtana. Lubi się włóczyć.

Joanna Rutkowska
Bemowianka z urodzenia; wychowana na „Jedynce”, „Dwójce” i odchowana przez bemowskie harcerstwo. Ukończyła socjologię i dziennikarstwo na Uniwersytecie Warszawskim. Pracuje jako redaktorka.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

 

Foto:
Lato na osiedlu Bemowo II. W tle bloki przy ul. Pirenejskiej; rok 1983, z domowego archiwum Małgorzaty Chyczewskiej

Wiadomości

Jesienią Galeria Mokotów zmieni nazwę!

Unibail-Rodamco-Westfield (URW) ogłosił rebranding trzech flagowych centrów handlowych w Europie. Jesienią właściciel galerii handlowych wprowadzi markę Westfield. Poza Galerią Mokotów...

Meble Warszawa. Salony z meblami od polskiego producenta!

Rynek mebli jest olbrzymi i obejmuje wyposażenie od producentów z całego świata. Jeśli zależy Ci na meblach od polskiego...

Rusza budowa linii tramwajowej na ul. J. Gagarina

W poniedziałek, 23 maja, rozpoczną się pierwsze roboty budowlane na ul. J. Gagarina, związane z nową trasą tramwajową oraz...

Dobra 55 już otwarta

28 tys. m² powierzchni, 92 sale dydaktyczne, nowoczesne laboratoria, sala multimedialna, która pomieści 150 osób, strefy relaksu z mobilnymi siedzeniami, ogród...

Heimstaden nowym najemcą Placu Unii

Heimstaden – spółka sektora PRS otwiera swoje biuro w biurowcu Plac Unii. Firma doceniła przede wszystkim proekologiczne...

Luksusowy apartamentowiec Kardan powstanie w sercu Soho

W trzecim etapie SOHO by Yareal wzbogaci się o kolejny budynek z mieszkaniami w podwyższonym standardzie, tuż przy parku linearnym stanowiącym zieloną oś kompleksu....

Polecane

Skąd się wziął Pałac Kultury i Nauki?

Pałac Kultury i Nauki jaki jest, każdy widzi. Jedni nazywają go radzieckim stemplem, wypalonym siłą na polskiej ziemi symbolem dominacji wrogiego...

Trzecia edycja największego targu roślin doniczkowych w Warszawie! 23-24 kwietnia 2022

W najbliższy weekend w Koneserze odbędzie się kolejna edycja największego targu roślin doniczkowych w Polsce. Po raz trzeci wydarzenie zawita do...

“WARSZAWSKIE NOCE I DNIE” WYSTAWA BY HASHTAGALEK

Od 9 kwietnia w woonerfie Haberbuscha i Schielego na terenie Browarów Warszawskich możecie podziwiać wystawę "WARSZAWSKIE NOCE I DNIE" autorstwa Aleksandra...

X edycja Biegu Na Szczyt Rondo 1 w randze Mistrzostw Europy!

Już 21 maja do warszawskiego biurowca Rondo 1 ponownie zawitają najlepsi biegacze po schodach z Polski i Europy. Bieg Na...

Miasto Moje – osiedle zaprojektowane z myślą o rodzinach

Białołęka należy obecnie do najprężniej rozwijających się dzielnic stolicy. Powstaje tu wiele inwestycji mieszkaniowych, a w tym Miasto ...

„Whielkie malarstwo” w Centrum Praskim Koneser. Największa wystawa The Krasnals już dostępna

120 obrazów najbardziej tajemniczych artystów w Polsce – The Krasnals – można do 3 kwietnia oglądać w Centrum Praskim Koneser. Wśród...