Procedowana przez miejskich planistów polityka przestrzenna Warszawy dla rejonu obejmującego część Portu Praskiego otwiera nowy rozdział w historii prawego brzegu Wisły. Zapisy dopuszczające zabudowę wieżową w okolicy stacji metra Stadion Narodowy to szansa na pełniejsze wykorzystanie potencjału tej lokalizacji w sposób spójny i uzupełniający jego dotychczasowe funkcje.
Warszawa rozwijała się do tej pory w sposób policentryczny i dopiero od niedawna można mówić o próbie redefinicji jej centrum. Polityka przestrzenna miasta wyraźnie dąży do przełamania podziału na lewy i prawy brzeg Wisły. Otwarcie popularnego mostu pieszo-rowerowego przez Wisłę, trwająca przebudowa ulicy Okrzei oraz rozwój infrastruktury komunikacyjnej — w tym planowana modernizacja Dworca Wschodniego i stacji Warszawa-Stadion —funkcjonalnie włączają Pragę w Nowe Centrum Warszawy.
Port Praski, położony dokładnie na styku nowej osi miejskiej i ważnego węzła transportowego w okolicy skrzyżowania ulic Sokolej i Zamoyskiego, staje się naturalnym miejscem dla wyższych, lecz nieprzeskalowanych budynków. To nie tylko odpowiedź na potencjał komunikacyjny miejsca — to również wyraz zmiany sposobu myślenia o centrum Warszawy: z punktowego na sieciowy, uzupełniony o szereg atrakcyjnych przestrzeni publicznych.
O wieżowcach na Pradze mówi się od powojnia
Aktualnie procedowana polityka przestrzenna miasta, wyrażona w projekcie planu dopuszcza tutaj zabudowę wysokościową o parametrach od 90 do 140 metrów. Koncepcja uwzględnia analizy osi widokowych, w tym historycznej panoramy Starego Miasta, zapewniając harmonijne wpisanie nowych budynków w krajobraz stolicy.
Co ciekawe, urbaniści już dekady temu proponowali zabudowę wysokościową po prawej stronie Wisły. Zanim w 1951 r. zapadła decyzja o budowie Pałacu Kultury i Nauki przy ul. Marszałkowskiej, wśród rozważanych lokalizacji wieżowca rozważano również rejon Portu Praskiego. To dowód, że wielkomiejski potencjał tego miejsca był dostrzegany od dawna. Dzisiejsze plany można traktować jako aktualizację tej idei – dostosowaną do współczesnych realiów. Kolejne masterplany — pracowni Ricardo Bofilla, następnie JEMS Architekci, a obecnie – od 2014 roku – APA Wojciechowski Architekci — konsekwentnie wskazywały na potrzebę stopniowego wprowadzania wyższej zabudowy w tym miejscu. Założeniem było połączenie istniejącej zabudowy mieszkaniowej z planowanym „City” przy Stadionie Narodowym, gdzie przewidywane są budynki wysokościowe.
„Pozytywnie oceniam kierunek zaproponowany przez miasto. To rozwiązanie spójne zarówno z założeniami rozwoju przestrzennego Warszawy, jak i z wieloletnimi analizami urbanistycznymi prowadzonymi dla tego obszaru. Masterplan dla Portu Praskiego był wypracowywany i opiniowany przez wiele instytucji, a zaprojektowana przez naszą pracownię zabudowa wysokościowa została dostosowana zarówno skalą, jak i formą do otoczenia — budynki będą odpowiednio rozmieszczone tak, aby uwzględniać kluczowe osie widokowe. Ich rolą będzie zszycie planowanej zabudowy w rejonie Stadionu Narodowego z niższą, mieszkaniową tkanką Starej Pragi. Jednocześnie wpisujemy się w sprawdzony model rozwoju europejskich miast” — mówi Szymon Wojciechowski, prezes zarządu i współwłaściciel pracowni APA Wojciechowski Architekci.
Miejsca pracy bliżej domu — odwracanie trendu
Wieżowce w Porcie Praskim planowane są głównie jako zabudowa biurowa i usługowa. Do tej pory ta funkcja koncentrowała się przede wszystkim na Śródmieściu, Woli i Mokotowie. W prawobrzeżnych dzielnicach znajduje się relatywnie niewielka część nowoczesnych miejsc pracy, bo zaledwie 4,5 proc. biurowych zasobów miasta. Lokowanie nowoczesnych biur na Pradze ma szansę ten trend zrównoważyć.
Port Praski — dzięki bliskości transportu publicznego i z unikalnym dostępem do nabrzeża, oraz nadwiślańskich terenów zielonych — oferuje unikalne połączenie jakości życia i dostępności biznesowej. To model, w którym mieszkańcy nie muszą wybierać między bliskością natury a sprawnym dojazdem do pracy.
Port Praski dziś — solidne fundamenty na przyszłość
Dotychczasowa realizacja Portu Praskiego mówi sama za siebie: 10 wybudowanych budynków mieszkalnych, blisko 900 mieszkań na Starej Pradze, kilkadziesiąt lokali handlowo-usługowych w parterach — restauracji, kawiarni, sklepów, placówek medycznych, poczty i przedszkola. To już dziś tętniąca życiem część miasta, która przyciąga zarówno mieszkańców, jak i turystów. Unikalna atmosfera Portu Praskiego tworzy to, czego nie sposób odtworzyć w innych rejonach Warszawy.
Rozwój Portu Praskiego odbywa się z poszanowaniem lokalnego kontekstu i tożsamości Pragi, przyciągając nowych mieszkańców i odwiedzających. Trwają tu także prace wykończeniowe czterogwiazdkowego hotelu AC Hotel by Marriott w rewitalizowanej kamienicy Karola Mintera – budynku o historii sięgającej XIX wieku.
Doki i przyszłość wysokiej zabudowy
Wysoka zabudowa to nie tylko sylweta miasta — to przede wszystkim przestrzeń na poziomie ulicy. Dlatego integralną częścią koncepcji wyższej zabudowy części Portu Praskiego jest zagospodarowanie parterów budynków na usługi i lokale gastronomiczne, które żywą tkanką miejską oddadzą ten obszar mieszkańcom Warszawy. Planowana zabudowa nie będzie zatem jedynie zespołem wieżowców, ale pełnoprawnym fragmentem miasta ze swoimi ulicami, placami i dostępem do wody.
Zalążkiem tej wizji jest przygotowywane osiedle „Doki” — wzorcowy przykład projektu, który otwiera część miasta bliską Wisły. Wzdłuż nabrzeża portowego zaprojektowano osiedle z mariną i promenadą spacerową. Koncepcja zakłada budowę apartamentowców z widokiem na baseny portowe oraz udostępnienie wszystkim przestrzeni rekreacyjnej wokół nich.
