Dobiega końca remont XIX-wiecznej kamienicy przy ulicy Małej 10 na Pradze-Północ. Podczas prac wyremontowane zostały elewacje i częściowo klatka schodowa, wymienione okna, naprawiony balkon. Budynek odnowiony został w ramach programu rewitalizacji. Inwestycja kosztowała ponad 2,6 mln zł.
Dwupiętrowa, niewielka kamienica przy ul. Małej 10 wybudowana została na przełomie lat 80 i 90. XIX wieku. W dobrym stanie przetrwała II wojnę światową. Jednak w ostatnich latach jest stan nie był najlepszy. Dlatego zdecydowano o remoncie budynku. Nadzór nad rewitalizacją i modernizacją sprawowało Biuro Stołecznego Konserwatora Zabytków.
Remont w dwa lata
Remont kamienicy zarządzanej przez północnopraski Zakład Gospodarowania Nieruchomościami obejmował elewacje oraz części wspólne wnętrza. Podczas prac udało się uporządkować piwnice, częściowo wyremontować klatkę schodową, wymienić wtórne drzwi wejściowe do mieszkań, które teraz mają oliwkowy kolor, ustalony w drodze badań konserwatorskich oryginalnej stolarki. Przywrócono również pierwotną kolorystykę drewnianej balustradzie schodów, poddano pracom konserwatorskim oryginalną stolarkę drzwiową, naprawiono ściany, wymieniono wtórne okna i parapety oraz wewnętrzne instalacje. Zmodernizowano poddasze, remont przeszedł dach i kominy.
Elewacja nie do poznania
Najbardziej spektakularne są jednak zmiany, jakie zaszły na zewnątrz budynku. Odtworzono pierwotny wygląd elewacji frontowej, a metalowej balustradzie balkonu przywrócono pierwotną kolorystykę. Dodatkowo podczas prac, po usunięciu wtórnych tynków z fasady, możliwe było odczytanie zarysów i wymiarów oryginalnych dekoracji. Pod gzymsem koronującym udało się odnaleźć pozostałości dawnych warstw wykończeniowych z pierwotną kolorystyką. W partii parteru, po usunięciu wtórnych warstw, wykonawca prac odnalazł ślady pierwotnych tynków cyklinowanych, które następnie zostały odtworzone.
Detale odszukane w filmie
Warto przypomnieć, że wybudowana jeszcze w XIX wieku kamienica przy Małej 10 w latach 1962-1964 przeszła remont, w wyniku którego usunięto detal architektonicznego z drugiej i trzeciej kondygnacji elewacji frontowej. Dlatego w czasie prowadzenia opisanych prac głównym zadaniem było odtworzenie oryginalnego wystroju architektonicznego elewacji. I tutaj pracownicy Biura Stołecznego Konserwatora Zabytków mieli sporo szczęścia. Natrafili na film „Cień” z 1956 roku w reżyserii Jerzego Kawalerowicza. W pierwszej części filmu pojawia się ul. Konopacka i Stalowa, a potem ul. Mała. W 11. i 22. minucie widoczny jest budynek przy ul. Małej 10 z pełnym wystrojem architektonicznym. Na kadrach widać duży trójkątny naczółek nad oboma oknami trzeciej kondygnacji w dwóch skrajnych osiach od strony zachodniej. Front kamienicy zdobi także profilowany gzyms odcinkowy nad oknami drugiej kondygnacji.
– Bez tego materiału nie wiedzielibyśmy jak pierwotnie była ukształtowana zachodnia część budynku, dopiero odnaleziony film pozwolił konserwatorom na odtworzenie zniszczonych w latach 60.ozdobnych elementów architektonicznych – tłumaczy Karolina Bober, zastępczyni prezydenta Warszawy odpowiadająca za miejskie zabytki. – Teraz dzięki fachowości firmy konserwatorskiej znów możemy podziwiać te wyjątkowe elementy wystroju architektonicznego – dodaje wiceprezydentka.
Remont w ramach rewitalizacji
Modernizacja kamienicy realizowana jest w ramach Gminnego Programu Rewitalizacji. Jest to jeden z największych programów rewitalizacji w Polsce. Jest on przewidziany do 2030 roku i będzie kosztował blisko trzy miliardy zł. Na obu Pragach i Targówku renowacji poddawanych jest kilkadziesiąt obiektów, wśród których najwięcej jest kamienic i budynków dotychczas wyłączonych z użytkowania. Pod okiem Stołecznego Konserwatora Zabytków odnawiane są stare budynki. Miasto chce także zmienić przestrzeń publiczną. Powstaną parki i zieleńce, miejsca do wypoczynku i rekreacji oraz miejsca aktywności lokalnej.
– Naszym celem jest wyrównywanie poziomu życia wszystkich mieszkańców stolicy. W przypadku Pragi jest to proces poprawy warunków życia ale też przygotowanie oferty spędzania wolnego czasu, aktywizacja mieszkanek i mieszkańców, współpraca przedsiębiorców i organizacji pozarządowych – wylicza Magdalena Młochowska, zastępczyni prezydenta Warszawy. – Musimy pamiętać, że rewitalizacja ma przede wszystkim wymiar społeczny i kulturowy a nie tylko inwestycyjny – dodaje wiceprezydentka.
